Sunday, July 21, 2013

શીપ ઓફ થીસીઅસ - એક માનસિક યોગા ક્લાસ બાય અ ઋષિ આનંદ ગાંધી !




આ પોસ્ટ લખવાની હિંમત તો ન'તી થતી કારણ કે અમુક અનુભવો માટે શબ્દો નથી હોતા. અને  આ ફિલ્મ નાં વખાણ કરવાની પણ જરૂર નથી કારણ કે ઈન્ટરનેટ / સોશિઅલ મીડિયા એનાથી છલકાઈ રહ્યું છે. એક જ ફિલ્મ માં આટલા બધા લેયર્સ, મેસેજીસ, મેટફરસ (રૂપકો), ફીલોસોફીકલ  સિદ્ધાન્તો, વિજ્ઞાન, હ્યુમર, અને બીજું ઘણું બધું... સમજવું મુશ્કેલ થઈ જાય છે, દિલો દિમાગ કામ કરતા બંધ થઈ જાય છે. ફિલ્મ ની દરેક ફ્રેમ આર્ટીસ્ટીક માસ્ટરપીસ છે. દરેક વાક્ય કે ડાયલોગ ને લખી ને રાખવાનું મન થાય એવા ... અભિનય એની પરાકાષ્ઠા એ છે, જાને કોઈ ફિલોસોફીકલ રીસર્ચ પેપર ને ફિલ્મમાં કન્વર્ટ કરવામાં આવી હોઈ...!

 ફિલ્મ એક ફિલોસોફીકલ પેરાડોક્સ પર બેઇઝ્ડ છે,  જે ગ્રીક ફિલોસોફર પ્લુતાર્ક એ રજુ કર્યો હતો, થીસીઅસ પોતાની આર્મી માટે એક શીપ બનાવડાવે છે જે અનેક પુરજા ઓ નું બન્યું હોય છે, મુસાફરી દરમિયાન જેમ પુરજા ઓ ખરાબ થાય એમ એ બીજા નવા પુરજા ઓ થી બદલાતા જાય છે, હવે શીપ જ્યારે સામા કિનારે પહોચે છે ત્યારે પ્રશ્ન એ ઉઠે છે કે, "શું આ એ જ શીપ છે જેને પહેલા કિનારે થી પોતાની મુસાફરી શરુ કરી હતી? અને માનો કે એ બગડેલા પૂરજો ને સમારી એમાંથી બીજું શીપ બાનાવવામાં આવે તો એ બે માંથી ઓરીજીનલ શીપ ઓફ થીસીઅસ કયું?"    

ફિલ્મ માટે જેટલું લખો એટલું ઓછું છે, આ ફિલ્મ જોવા પહેલા આનંદ ભાઈ નાં એક બે ઈન્ટરવ્યું વાંચી કે જોઈ ને જાવ તો ઓર મજા  આવશે , આમ તો  એમના દરેક ઈન્ટરવ્યું વાંચવા / જોવા અને સમજવા લાયક છે. બાકી તો જેમ એમને પોતાના એક  ઈન્ટરવ્યું માં કીધું છે એમ,

" आपकी जितनी यात्रा रही होगी, आप उतना गहराई में कनेक्ट कर पाओगे फ़िल्म के साथ। और आपकी वह यात्रा नहीं भी शुरू हुई होगी तो मेरा मानना ऐसा है, इसमें मैं शायद गलत भी हो सकता हूं हालांकि कहीं न कहीं मेरा ये मानना मुझे भी सही लगने लगा है, कि ये फ़िल्म उस यात्रा की वो शुरुआत हो सकती है "

****

આનંદ ગાંઘી ફિલ્મી જગત નાં અરવિંદ કેજરીવાલ, એક જીનીયસ , ટ્રૂ હેકર , પ્યુરીસ્ટ, આર્ટીસ્ટ, સાયન્ટિસ્ટ, રીસર્ચેર  છે . છ વર્ષે ની ઉંમરે એમને પોતાનું પહેલું નાટક લખ્યું હતું, ત્યાર પછી મોટે ભાગના ફિલોસોફરો અથવા જીનીયસો સાથે બને છે એમ પરિસ્થિતિ એ સમય કરતા વહેલા મેચ્યોર બનાવી દીધા, સાત વર્ષ માં-બાપ નાં છુટા પડવું, લોઅર મિડલ કલાસ માં પોતાનાં માં અને નાના-નાની જોડે એમનો ઉછેર થયો, ૧૬-૧૭  નાં થયા ત્યાં સુધી માં તો એમને દુનિયાની મોટા ભાગ ની ફીલોસૂફી વાંચી-વિચારી ચુક્યા હતા, ત્યાર પછી ૧૯ વર્ષે ઘણું નવું  ટ્રાય કરવા માં "સુગંધી" , "પ્રત્યાંચા", "ચાલ રીવર્સ માં જઈ એ " (હા , સાહેબ ગુજરાતી છે ! :) ) જેવા અનેક એવોર્ડ વિનીગ નાટકો લખ્યા ને ડાયરેક્ટ કર્યા . અને આ બધા માં "ક્યોંકી સાંસ ભી કભ બહુ થી" માટે ડાયલોગ્સ અને "કહાની ઘર ઘર કી" માટે સ્ક્રીનપ્લે પણ લખ્યા,અને પછી મહેસુસ થયુ કે પોતે જે કરી રહ્યાં છે એ ખોટું છે અને  નક્કી કર્યું કે હવે પછી કયારેય ટીવી સીરીઅલો માટે કામ નહિ કરે. ત્યારપછી એક શોર્ટ ફિલ્મ બનાવી "રાઈટ હિઅર , રાઈટ નાઉ (ભાગ, )", અને "કન્ટિન્યુઅમ (ભાગ , , , ,  "). અને ત્યાર પછી 4-5 વર્ષ ની મહેનત અને પોતાની જીંદગી નો નીચોડ લગાવી ને  ફીચર ફિલ્મ બનાવી "શીપ ઓફ થીસીઅસ" જેણે લગભગ દુનીયા નાં દરેક ફિલ્મ ફેસ્ટીવલમાં પ્રશંસા મેળવી અને થેન્ક્સ ટુ કિરણ રાવ ("ધોબી ઘાટ" નાં દિગ્દર્શક) થોડાક શહેરો માં થીએટરો માં રીલીઝ કરવામાં આવી છે. આમ તો ઘણું બધું લખી શકાય એમ છે, ઘણું વિશાળ અને ડેપ્થ વાળુ વ્યક્તિત્વ છે એમનું.

નીચેનાં ૨ ઈન્ટરવ્યુંઝ માં એમના વ્યક્તિત્વ / જીવન નાં ઘણા મજેદાર અંશો જાણવા મળશે, આશા છે કે વર્લ્ડ સિનેમા અને સાહિત્ય માં એમની જેમ ભરપૂર વિઝીબીલીટી  ધરાવતા એવા જય વસાવડા સાહેબ પણ એમના પર કંઈક લખશે.

૧. http://filamcinema.blogspot.in/2013/07/evolution.html 

૨. http://www.thehindu.com/features/cinema/asking-unsettling-questions/article4917471.ece 

જો તમારે આ ફિલ્મ તમારા શહેર માં જોવી હોય તો ફેસબુક નાં આ પેજ પર જઈ તમારા શહેર માટે વોટ કરો.

@ the end :

બ્લોગ ઓફ ધ મંથ :

http://recyclewala.blogspot.in/